Infrarood of full-color: wanneer is zwart-wit juist beter?

Full-color klinkt als de betere optie omdat er meer informatie in zit. Dat klopt alleen zolang er licht is om die informatie mee op te vangen. Een camera die in kleur wil blijven filmen terwijl het echt donker is, heeft maar twee knoppen. Hij kan het signaal harder versterken, en dan versterkt hij de ruis mee. En hij kan de sensor langer laten belichten, en dan wordt alles wat beweegt uitgesmeerd.

Dat tweede is het onderschatte probleem. Een camera mag zijn sluitertijd volgens het datasheet terugbrengen tot een derde seconde, en in een derde seconde loopt een volwassene bijna een halve meter. Het beeld is dan misschien mooi licht en netjes in kleur, en het gezicht is een veeg. Op een stilstaande auto ziet zo'n opname er prima uit, en juist daarom lijkt het 's avonds op je telefoon vaak beter dan het is. De hele rekensom achter lux en sluitertijd staat uitgeschreven op de pagina over nachtzicht; wij doen dat werk hier niet over.

Zet daar het infraroodbeeld naast. De camera heeft zijn eigen licht, dus de sluitertijd kan kort blijven en de versterking laag. Wat je krijgt is een scherp, rustig, contrastrijk zwart-witbeeld waarop iemand die loopt gewoon scherp staat. Voor de vraag wat er gebeurde en hoe iemand binnenkwam, is dat het betere materiaal. Voor de vraag wie het was, meestal niet.

De regel die wij daaruit trekken en die je op de meeste plekken niet zult lezen: als je moet kiezen tussen een kleurbeeld waarop niets scherp staat en een zwart-witbeeld waarop wel iets scherp staat, kies dan het zwart-wit. Kleur zonder scherpte is geen bewijs, het is een gekleurde vlek. En kleur forceren in het donker is de meest gemaakte instelfout die wij op bestaande systemen tegenkomen; je krijgt dan een bruin ruisbeeld waar helemaal niets meer op staat.

Waar de grens ligt, hangt af van hoeveel restlicht er bij jou is als alles uit staat. Een oprit met een lantaarn ervoor is een ander verhaal dan een achtertuin met een schutting eromheen. Daarom komen wij bij een schouw graag ook in het donker kijken. Een terrein dat overdag prima oogt, blijkt 's avonds vaak een heel ander verhaal, en dat bepaalt de camerakeuze meer dan welke specificatie ook.

Infrarood heeft een eigenschap die je bij gewoon licht niet zo hard merkt: het is er alleen omdat de camera het zelf maakt, en alles wat dichtbij is krijgt daar veel meer van dan alles wat ver is. Het verschil tussen een muur op tien centimeter en een pad op tien meter is zo groot dat geen enkele automatische belichting dat netjes verdeelt. De vier klassiekers die wij daardoor tegenkomen:

• De gevel in beeld. Een camera die strak tegen de muur zit en schuin langs de gevel kijkt, verlicht die muur mee. Vaak is de oplossing een beugel die de camera tien centimeter van de gevel af zet, en niet een andere camera.
• De regenpijp of de dakrand. Hetzelfde effect, maar dan aan één zijde van het beeld. Herkenbaar aan een witte balk links of rechts die de rest donker trekt.
• Een spinnenweb voor de lens. Het infrarood trekt muggen en motten aan, motten trekken spinnen aan, en een web op tien centimeter afstand geeft een melkwitte sluier over het hele beeld plus de hele nacht bewegingsmeldingen. Dit is bij veel mensen de reden dat de meldingen na een maand uit gaan, en dan heb je een camera die niets meer doet.
• Regen, mist en sneeuw. Elke druppel in de lichtbundel kaatst terug. Bij zware regen ziet een infraroodcamera vooral zijn eigen licht. Dat is niet op te lossen met instellingen, alleen met licht dat verder van de camera af staat.

En dan de vijfde, die geen halve overbelichting maar een hele oplevert: achter glas werkt infrarood niet. Het licht kaatst tegen de ruit terug en valt direct in de eigen lens. Je krijgt een melkwitte waas en ziet minder dan met de verlichting uit. Wil je toch vanachter een raam filmen, zet dan het infrarood uit en zorg voor licht van buiten, bijvoorbeeld een lamp bij de deur. Bij isolatieglas met een coating blijft het resultaat matig, ook overdag door spiegeling. Buiten hangen levert een beter beeld op en is meestal minder werk dan mensen denken.

Wat wij standaard doen om die problemen voor te zijn: de camera een stukje van de gevel af monteren, de verlichting waar mogelijk los van de camera plaatsen, de detectiezone zo intekenen dat het gebied vlak voor de lens er buiten valt, en herkenning op mens en voertuig aanzetten in plaats van kale bewegingsdetectie. Bij een systeem dat wij opleveren doen we dat intekenen samen met jou, op jouw telefoon. De behuizing twee keer per jaar afnemen scheelt daarbovenop meer dan welke instelling ook.

Wat we niet doen is beloven dat het overal in kleur lukt. In een bergingsgang zonder ramen valt niets te oogsten en is infrarood het antwoord. In een achtertuin met een schutting eromheen en geen enkele lamp in de buurt kom je zonder eigen verlichting nergens. Wie iets anders beweert, heeft de plek niet gezien.

Wat we ook niet doen is overal het felste licht opzetten. Een schijnwerper die de hele nacht op je gevel staat, geeft ruzie met de buren en maakt van elke voorbijganger een silhouet met een lange schaduw. Minder licht dat op de juiste plek valt, werkt beter dan veel licht dat overal valt. En hoe je met dat licht en die camera omgaat op een groter pand, hangt samen met de rest van de installatie; dat staat bij camerabewaking.

Wij plaatsen deze systemen door het hele land vanuit Almere. Op ons werkgebied staat waar we komen. Twijfel je of jouw plek in kleur te krijgen is, laat het ons dan eerst bekijken via de contactpagina. Advies vooraf kost niets; ondersteuning achteraf op een bestaand systeem loopt via onze betaalde helpdesk.